Het verlies van een levenspartner met wie je lief en leed gedeeld hebt gaat niet in de koude kleren zitten. De routine van de jaren maakt misschien dat de kriebels in de buik verdwenen zijn maar confrontatie met de onvermijdelijke dood doet beseffen dat er een onherstelbaar deel uit je leven is weggerukt. Soms komt dat besef te laat en volgt het schuldgevoel.

Rudi (Elmar Wepper) en Trudi (Hannelore Elsner) Angermeier zijn al jaren getrouwd en hun leventje gaat zo zijn gangetje. Dat komt vooral door Rudi, die blij is met zijn dagelijkse routine en naast zijn werk niet echt vooruit te branden is. Het is Trudi die droomt van avontuurlijke reizen en een carrière als danseres, een ambitie die ze door haar leeftijd nu niet meer waar zal kunnen maken. Er komt een forse kink in de kabel van hun gezapige leven wanneer Trudi verneemt dat haar man niet meer lang te leven heeft. Trudi besluit haar man in het ongewisse te laten maar probeert hem wel te bewegen tot een vakantie, die dan waarschijnlijk zijn laatste zal zijn. Zo vertrekken Trudi en Rudi naar Berlijn waar hun kinderen en kleinkinderen wonen. Erg hartelijk worden ze daar niet ontvangen. Vanuit Berlijn besluiten de twee daarom naar de Baltische Zee te gaan om daar aan de kust eens lekker uit te waaien. En daar slaat het noodlot toe. Niet Rudi komt te overlijden maar geheel onverwacht Trudi. Rudi is volledig van slag,  wordt zich bewust van zijn afhankelijkheid van Trudi en ziet onder ogen dat hij zijn vrouw ergens tekort geschoten is. Hij vertrekt naar Japan, waar één van hun zonen woont, en wil ter ere van zijn vrouw de berg Fuji bezoeken. Eenmaal in Japan raakt hij in de ban van het Hanami feest waarbij het bloeien van de kersenbomen gevierd wordt dat symbool is voor schoonheid en vergankelijkheid. Daarbij leert Rudi de jonge Japanse butoh danseres Yu kennen, die met haar dans meer duidelijk maakt dan vele woorden kunnen uitleggen.

De Duitse topregisseuse Doris Dörrie (Männer, Bin Ich schön?) liet zich voor haar poëtische schets van verlies, berusting en verwerking inspireren door Yasujiro Ozu's Tokyo Story. Wat begint als een relationeel familiedrama groeit onverwacht uit tot een prachtig, innemend en ontroerend portret van een man die op heel eigen wijze besluit afscheid te nemen van zijn vrouw en probeert berusting te vinden in haar dood. Dat hij die verlossing vindt in een volledig andere cultuur heeft een welhaast magische werking waarbij de butoh dans, die we verschillende malen voorbij zien komen, meer dan een symbolische betekenis heeft. De krachtige en expressieve dansvorm draait niet zozeer om elegantie en schoonheid maar wel om diepe, verborgen driften, angsten en verdriet. Ankoku butoh, de volledige naam van deze eigenzinnige Japanse theatervorm, staat onder andere voor ‘dans van de sombere ziel’ of dans van de duisternis.’ En het is die dans die Rudi tot op zij ziel raakt. Nu pas, na de dood van zijn vrouw die zeer ingenomen was met deze dansvorm, dringt de kracht en essentie tot hem door.

Doris Dörrie brengt een ode aan de vluchtigheid van het leven en toont op gevoelige wijze het proces van bewustwording maar ook de hulpeloosheid van Rudi wanneer hij er ineens alleen voor staat. Zijn kinderen hebben het veel te druk met hun eigen leven en zien hem liever gaan dan komen. Dörrie slaagt er ondanks de sombere materie toch in een film vol hoop en berusting te creëren. Eenmaal in Japan gaat er voor Rudi een wereld open en zijn ontmoeting met de jonge butoh danseres opent zijn ogen voor vele schonen zaken die tot dan toe alleen waren voorbehouden aan de ogen van zijn overleden vrouw. En Dörrie weet deze bewustwording op welhaast magische wijze in beeld te brengen door de aanwezigheid van de kleurige bloesem en de taferelen die zich rond de bomen afspelen. Daarbij wordt ze op meer dan waardige wijze bijgestaan door Hannelore Elsner en Elmar Wepper die hun rollen met veel gevoel, takt en fijnzinnigheid neerzetten. Een integer drama van hoge klasse.

Constant Hoogenbosch
©Movie Machine 2008