Ninotchka (1939), de onbetwiste klassieker van Ernst Lubitsch met de nog altijd charismatische Greta Garbo in de hoofdrol. Een geestige politieke satire met een knipoog in de richting van de Sovjet Unie onder Stalin, drie spionnen, een partij diamanten en de nobele Ninotchka, die uiteindelijk ook zwicht voor de verlokkingen van het kapitalisme.

Greta Garbo is de mooie Sovjet-agente Ninotchka Yakushova. Ze heeft haar handen vol aan de drie spionnen Buljanoff (Felix Bressart), Iranoff (Sig Rumann) en Kopalski (Alexander Granach). Het drietal is naar Parijs getogen om in de lichtstad een partij door de Sovjets geconfisceerde juwelen te verkopen. Eenmaal in Parijs gaat er een wereld voor hen open en laten ze zich maar te graag verleiden door de verlokkingen van het kapitalisme. En zij niet alleen. Ook de ijzige Ninotchka, die de drie op het rechte Sovjet pad moet houden, zwicht uiteindelijk voor het romantische, uitbundige Parijs en de charmes van graaf Léon d’Algout (Melvyn Douglas).

Met Lubitsch’ onmiskenbare gevoel voor humor en de pittige dialoogbijdragen van Billy Wilder kon zelfs de anders zo serene Garbo haar gezicht niet in de plooi houden. Over haar debuut als comédienne werd in 1939 geschreven dat het de eerste film was waarin de goddelijke Garbo haar lach toonde.  
Ernst Lubitsch leverde met Ninotchka een luchtige en niet serieus te nemen persiflage op de Sovjet-Unie af maar kon desondanks niet voorkomen dat zijn film in veel landen binnen de invloedsfeer van de Sovjet-Unie in de ban gedaan werd. Anderzijds was de rol van Garbo - een vrouw met een machtige positie binnen een politieke partij - in het westen niet onomstreden.

Ninotchka kon in 1940 uitzien naar vier Oscarnominaties waaronder voor ‘beste actrice’ en ‘beste film’. Geen van de Oscars werd bekroond met een gouden beeldje. Misschien was Lubitsch met zijn film toch niet iets te vooruitstrevend geweest voor zijn tijd en dat in Europa de Tweede Wereldoorlog uit was gebroken hielp de zaak ook niet. In 1947 kreeg Lubitsch nog wel een ere-Oscar voor zijn oeuvre in de Verenigde Staten. Lang heeft hij er niet van kunnen genieten want later dat jaar overleed hij op 55-jarige leeftijd aan zijn zesde hartaanval.

Constant Hoogenbosch
©Movie Machine 2007